1990'lı yıllarda tamamlanırken, Türkiye de Dünya Ticaret Örgütüne verdiği taahhüt kapsamında, sabit hatlı telefon alanındaki serbestleşmeyi 1 ocak 2004 itibariyle başlatmış oldu.

Ancak ilk lisanslar 17 mayıs 2004'den itibaren verilebildi. Bu lisansların verilmesi, bir anlamda yerel telekom tekeli (incumbent) olan Türk Telekom'a alternatif, telekom şebekeleri yaratmak anlamına geliyordu.

Şebekesini 1 asırdır kurmakta olan Türk Telekom'a karşı yeni şebekeler oluşturmak yerine, ilk dönemde alternatif telekom firmalarının Türk Telekom şebekesini işortağı gibi kullanması, hem ülke hem de her 2 taraftaki firmaların menfaatleri açısından daha mantıklı olduğu için lisanslar 3 seviyeli olarak verildi. A, B ve C.

400 milyar TL bedelli A Lisanslar, tam anlamıyla Türk Telekom'a rakip, kendi şebekesini kuracak ve kendi numaralandırmasını kendisi yapacak firmalar için sunulurken, 180 milyar TL bedelli B lisanslar, Turk Telekom şebekesi üzerinden 4 haneli bir ön kod ile görüşme yaptıracak firmaları, 90 milyar TL bedelli C lisanslar ise 11 haneli ve 0811 ile başlayan (4 haneli kod+7 haneli telefon numarası) kodlarla görüşme sağlayacak firmaları kapsıyordu.

Bu lisanslara, mart 2004 civarında 77 kadar firmanın başvuracağı bildirilmişti. Ancak nisan 2004'de TK tarafından açıklanan 250.000 $'lık teminat mektubu şartı sonucu, bu firmalardan bazıları çekildi. Sonuç olarak 17 mayıs 2004'den başlayarak, 2005 sonuna kadar 44 firma başvurdu.

Bu firmaların 4 tanesi lisanslarını geri iade ederken, 6 tanesi henüz işleme başlamamış durumda. 6 firma içinde Çıngıllıoğlu, Profilo Holding gibi grupların ya da ortaklarının kurdukları şirketler olduğu gibi, bir daha biraya gelemeyecek kişilerin oluşturduğu firmalar da var.

Halen lisans sahibi olan 40 firmanın % 25 yani 10 tanesi A, % 47,5 yani 19 tanesi B ve % 27,5 yani 11 tanesi C lisansı sahibi. Ancak C ve B lisans sahibi firmaların bazıları Türk Telekom’un altyapı sağlaması sonrası lisanslarını B ve A’ya dönüştüreceklerini de bildiriyorlar.

34 firmanın 2 tanesinin bu yıl içinde sektörden çıkmasına kesin gözüyle bakılıyor. Bu sayı yıl içinde değişebilir. 2006 içinde operasyona başlayacak firma sayısı ise 4.

Türk Telekom'un işortaklığı yapacağı bu firmalar için kendi altyapısında bazı düzenlemelere gitmesi gerekiyordu. Bu nedenle de C lisans için 2, B lisans için 6 ve A lisans için 9 aylık süreler verilmişti.

Ancak Türk Telekom henüz C lisans dışındaki firmalara hizmet veremiyor. B lisans için kasım 2004'de hazır hale gelmesi gerekirken, halen bu konuda yapılan bir çalışma gözükmüyor. Bir süre önce Türk Telekom B lisans sahibi firmalardan yapacağı yatırımı (4,7 milyon $) karşılamasını da talep etti. Ancak bu talep kabul edilmedi. TK da 18 ağustos 2005'de karar alarak TT'ye B lisanslı firmalara servis vermek için ekime kadar süre tanıdı. Ancak biraz da özelleştirme süreci nedeniyle olsa gerek, hala bu işlem de yerine gelmiş değil.


Bu yazı turk.internet.com  adresinden adresinden yazdırılmıştır.